Utah.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
| Utah | |||||
|
|||||
| Przydomek: Beehive State | |||||
| Dewiza: Industry | |||||
 |
|||||
| Państwo |  Stany Zjednoczone |
||||
| Stolica | Salt Lake City | ||||
| Największe miasto | Salt Lake City | ||||
| Gubernator | Jon M. Huntsman, Jr. | ||||
| Język urzędowy | język angielski | ||||
| Powierzchnia • ogółem |
na 13 miejscu 220 080 km² |
||||
| Populacja (2000) |
na 34 miejscu 2 233 169 |
||||
| Gęstość zaludnienia (2000) |
na 41 miejscu 10,50 /km² |
||||
| Wejście do Unii • kolejność |
45 |
||||
| Strefa czasowa | Mountain: UTC-7/-6 | ||||
| Szerokość geograficzna | 37° - 42°N | ||||
| Długość geograficzna | 109°W - 114°W | ||||
| Szerokość Długość |
435 km 565 km |
||||
| ISO 3166-2 | US-UT | ||||
Utah – stan na środkowym zachodzie USA. Graniczy na północy z Idaho i Wyoming, na wschodzie z Kolorado, na południu z Arizoną, na zachodzie z Nevadą, na południowym zachodzie z Nowym Meksykiem (w jednym punkcie).
Spis treści |
edytuj Etymologia
Pierwowzorem jest nazwa z języka Apaczów Juttahih "ten, który mieszka wyżej", to jest w górach White Mountains "góry białe". Mormoni kolonizując kraj nad Wielkim Jeziorem Słonym, nazwę tę przenieśli (1847) w formie Ute na tamtejsze plemiona indiańskie.
edytuj Warunki naturalne
Stan leży na obszarze Gór Skalistych, Wielkiej Kotliny i Wyżyny Kolorado. Obszar stanu jest wyżynny i górzysty. W północno-zachodniej części stanu rozpościera się bezodpływowe Wielkie Jezioro Słone i Wielka Pustynia Słona.
edytuj Klimat
Klimat stanu jest podzwrotnikowy, wybitnie suchy. Opady od 130 mm w Wielkiej Pustyni Słonej do 1 500 mm w górach.
edytuj Parki narodowe
edytuj Ludność
88% ludności mieszka w aglomeracji Salt Lake City, co czyni stan szóstym najbardziej zurbanizowanym w USA. Pięć największych miast stanu Utah: Salt Lake City, Provo, Ogden, Orem, St. George.
Salt Lake City jest siedzibą Kościoła Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich, którego członkowie są potocznie zwani mormonami. Stanowią oni 62,4% ludności stanu [1]. Przyczynia się to do największego w USA współczynnika urodzeń - populacja stanu jest czwartą najszybciej rosnącą w USA - w latach 1990 - 2000 o 29,6%. Innym skutkiem jest zakaz hazardu - jedyny w USA obok Hawajów. Z kolei 17% deklaruje brak przynależności religijnej, co daje 10 miejsce w USA pod względem wielkości odsetka.
edytuj Gospodarka
Najważniejszymi dziedzinami jest górnictwo z produkcją soli, i hodowla bydła.
edytuj Podział administracyjny
Hrabstwa:
- Beaver
- Box Elder
- Cache
- Carbon
- Daggett
- Davis
- Duchesne
- Emery
- Garfield
- Grand
- Iron
- Juab
- Kane
- Millard
- Morgan
- Piute
- Rich
- Salt Lake
- San Juan
- Sanpete
- Sevier
- Summit
- Tooele
- Uintah
- Utah
- Wasatch
- Washington
- Wayne
- Weber
edytuj Historia
- 1776 - hiszpańscy misjonarze Silvestre Velaz de Escalante i Francisco Atanasio Dominquez jako pierwsi badali centralną część dzisiejszego stanu.
- 1824-1825 - Jim Bradger odkrył Wielkie Jezioro Słone.
- 1847 - pierwsza grupa mormonów pod wodzą Brighama Younga przybyła w rejon Wielkiego Jeziora Słonego, dając początek intensywnego napływu osadników mormońskich.
- 1848 - terytorium zostaje przekazane przez Meksyk Stanom Zjednoczonym.
- 1849 - terytorium zorganizowano jako "tymczasowy stan pustynny".
- 1890 - wprowadzenie zakazu wielożeństwa.
- 4 stycznia 1896 - data przyjęcia do Unii (jako 45 stan).
edytuj Sławni ludzie
- Philo Farnsworth - wynalazca telewizji elektronicznej.
- John Moses Browning - konstruktor broni palnej, takiej jak karabin maszynowy M2 i pistolet Colt M1911.
- John Willard Marriott - założyciel sieci hoteli Marriott International, Inc..
- The Osmonds
- Roseanne
- Brandon Flowers - wokalista The Killers (urodzony w Las Vegas, ale wychowany w Nephi)
- Jake Garn - były astronauta i senator
- Kim Peek - osoba będąca inspiracją dla stworzenia tytułowej postaci z filmu "Rain Man"
- Loretta Young - aktorka
- Brigham Young
- Bert McCracken - wokalista grupy The Used
- David Archuleta - piosenkarz, zdobywca drugiego miejsca w siódmej edycji "American Idol"
edytuj Uniwersytety i wyższe uczelnie
- Brigham Young University (link zewnętrzny)
- College of Eastern Utah (link zewnętrzny)
- LDS Business College (link zewnętrzny)
- Southern Utah University (link zewnętrzny)
- University of Utah (link zewnętrzny)
- Utah State University (link zewnętrzny)
- Utah Valley State College (link zewnętrzny)
- Weber State University (link zewnętrzny)
- Westminster College of Salt Lake City (link zewnętrzny)
edytuj Informacje dodatkowe
Dewiza stanu Utah to: Industry (Pracowitość). Symbole stanowe to: ul pszczeli, mewy, świerk błękitnypotrzebne źródło, lilia segopotrzebne źródło.
Przypisy
edytuj Zobacz też
- Terytorium Utah
- podział terytorialny Stanów Zjednoczonych
- historia Stanów Zjednoczonych Ameryki
- USS Utah - pancernik nazwany imieniem stanu
|
|||||||||||||||||
|
|||||||||||||