WikiPortallus: Togo.html

Togo to republika. Według konstytucji z 1992 głową państwa jest prezydent, wybierany w głosowaniu powszechnym na 5 lat. Władza ustawodawcza należy do 1-izbowego Zgromadzenia Narodowego z wyborów powszechnych(81 deputowanych), o kadencji 5-letniej. Władzę wykonawczą sprawuje rząd z premierem na czele, powoływanym przez prezydenta spośród większości parlamentarnej.

edytuj Podział administracyjny

Togo dzieli się na 5 regionów i stolicę, razem stanowi to 30 prefektur i jedną gminę. Stolicą Togo jest Lomé.

edytuj Geografia

Togo położone jest w zachodniej Afryce, nad Zatoką Gwinejską. Graniczy od wschodu z Beninem, od zachodu z Ghaną, a od północy z Burkina Faso. Większość powierzchni państwa zajmują góry i tereny wyżynne. Na południu kraju znajduje się aluwialna nizina nadbrzeżna stopniowo przechodząc na północy w wyżynę. Na południowo zachodnim brzegu kraju przebiega pasmo Gór Togo (Atakora) Togo posiada piaszczyste wybrzeże z licznymi lagunami i mierzejami. Średnie temperatury miesięczne wahają się w granicach 23-32°C.

edytuj Historia

Do 1918 Togo obejmowało także część obecnej Ghany i było kolonią niemiecką, która po pierwszej wojnie światowej została podzielona pomiędzy Wielką Brytanię i Francję. Po II wojnie światowej część brytyjska w wyniku referendum została przyłączona do Ghany. Mieszkający w części brytyjskiej Togijczycy, którzy nie zgodzili się przyjąć obywatelstwa ghanijskiego zostali wysiedleni do Togo, a ich majątki przejęte przez rząd Ghany. Część francuska jako autonomiczna republika weszła w skład Unii Francuskiej. 27 kwietnia 1960 roku Togo uzyskało niepodległość. W 1967 roku w wyniku bezkrwawego przewrotu władzę w Togo objął Gnassingbé Eyadema - jego rządy nie należały jednak do bezkrwawych. Zmarł 5 lutego 2005. Był najdłużej rządzącym dyktatorem w Afryce. Władzę w kraju przejął po nim jego syn Faure Gnassingbé.

edytuj Gospodarka

Kraj jest słabo rozwinięty gospodarczo. Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca — 446 dolarów amerykańskich (2004). Podstawą gospodarki jest rolnictwo — wytwarza ok. 34% produktu krajowego brutto i zatrudnia ok. 69% zawodowo czynnych. Grunty orne zajmują 11,3% powierzchni kraju, większość zajęta pod uprawę roślin żywieniowych, głównie manioku, jamsu, ryżu, kukurydzy, sorga, na pn. — prosa. Na eksport uprawia się kawę, bawełnę oraz orzeszki ziemne, orzeszki karité, kakaowiec (dawniej gł. uprawa eksportowa). Hodowla trzody chlewnej na pd., bydła na pn. Hoduje się też owce i kozy. Połowy ryb w lagunach i na morzu. Togo posiada jedne z największych na świecie złóż fosforytów (na pd. w Akoupamé i Hahotoé) — wydobycie 2,1 mln ton, 2000 (754 tysięcy t w przeliczeniu na czysty składnik). Eksploatuje się także wapienie, marmury, sól. Produkcja energii elektrycznej w elektrowniach wodnych. Przemysł wytwarza tylko 20,4% produktu krajowego brutto, obejmuje głównie niewielkie zakłady spożywcze i włókiennicze oraz cementownie. Rzemieślnicy wyrabiają tkaniny, produktów z liści palmowych i słomy, garncarstwo. Sieć komunikacyjna słabo rozwinięta. Linie kolejowe (dł. 568 km) głównie w pd. części kraju. 7,9 tys. km dróg kołowych, w tym 2,5 tys. km o utwardzonej nawierzchni głównie port morski i lotnisko w Lomé, port wywozu fosforytów — Kpemé. Wywóz fosforytów (48% wartości eksportu — 1991), kawy (3,6%), kakao, bawełny do Holandii, Francji, Hiszpanii, USA. Import maszyn i środków transportu, żywności, tkanin bawełnianych, produktów naftowych z Chin Indii, Francji, Holandii, Niemiec oraz Wielkiej Brytanii.

edytuj Demografia

edytuj Religia

Większość mieszkańców Togo jest animistami (51%). Drugim pod względem członków wyznaniem jest chrześcijaństwo – 29%. Pozostali obywatele – 20% – to wyznawcy islamu.

edytuj Kultura

Dziedzictwem urastającym do symbolu Togo jest Koutammakou, ziemia ludu Batammariba z bardzo charakterystyczną architekturą wkomponowaną w półpustynny krajobraz. Są to gliniane domy z wieżami, zwane także pałacami (Takienta), choć sama nazwa może być myląca. Jest to jeden z najbiedniejszych regionów Togo, a warunki życia mieszkańców tych pałaców nie charakteryzują się ani luksusem ani przepychem. Koutammakou w 2004 roku znalazło się na liście dziedzictwa kulturowego UNESCO.

edytuj Sport