Rodezja.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
| Republic of Rhodesia Republika Rodezji |
|||||
|
|||||
|
|||||
| Dewiza: (łac.) Sit Nomine Digna | |||||
| Hymn: Rise O Voices of Rhodesia | |||||
| Język urzędowy | angielski | ||||
| Stolica | Salisbury | ||||
| Ustrój polityczny | republika | ||||
| Ostatnia głowa państwa | ostatni prezydent Josiah Zion Gumede | ||||
| Ostatni szef rządu | premier Abel Muzorewa | ||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe |
390 580 km² 1% |
||||
| Liczba ludności (1978) • całkowita • gęstość zaludnienia |
6 930 000 17,74 osób/km² |
||||
| Jednostka monetarna | dolar rodezyjski | ||||
| Niepodległość | od Wielkiej Brytanii 11 XI 1965 (jako Rodezja) |
||||
| zmiana nazwy na Zimbabwe | 17 kwietnia 1980 | ||||
| Strefa czasowa | UTC +2 | ||||
| Kod telefoniczny | +263 | ||||
Rodezja – nazwa terytorium utworzonego w latach 1890-95 przez Brytyjską Kompanię Południowoafrykańską (BSAC) kierowaną przez Cecila Rhodesa. To na jego cześć nadano nowemu terytorium nazwę Rodezja. W 1911 podzielono je na Rodezję Północną i Południową, które w latach 20. XX wieku zostały wykupione przez rząd brytyjski i otrzymały status kolonii brytyjskich. W 1953 rząd brytyjski z samorządnej kolonii Rodezji Południowej i dwóch protektoratów brytyjskich Rodezji Północnej i Niasy utworzył Federację Rodezji i Niasy. W 1963 wobec konfliktów targających poszczególnymi częściami składowymi i pod wpływem postępującej w Afryce dekolonizacji Federacja została rozwiązana. W 1964 Rodezja Północna uzyskała niepodległość jako Zambia natomiast Niasa jako Malawi. W obydwu krajach władzę objęli czarni politycy. Na początku lat 60-tych w Rodezji Południowej mieszkało 270 tysięcy białych i ponad 4 miliony czarnych. Istniejące partie i organizacje walczące o równe prawa czarnej ludności były systematycznie delegalizowane a ich liderzy i członkowie aresztowani i prześladowani. W 1964 nowy rząd kolonii utworzyła rasistowska partia Front Rodezyjski kierowana przez Iana Douglasa Smitha. W dniu 11 XI 1965 rząd Smitha przeciwstawiając się planom rządu brytyjskiego przekazania władzy czarnej większości ogłosił jednostronnie niepodległość Rodezji. Społeczność międzynarodowa nie uznała tego faktu i prawie wszystkie kraje dalej traktowały Rodezję jako kolonię brytyjską. Londyn od samego początku rozpoczął długotrwałe próby rozwiązania konfliktu rodezyjskiego poprzez nakłonienie miejscowego rządu do równouprawnienia czarnej ludności. ONZ uznając ogłoszenie niepodległości za nielegalne wezwała do bojkotu tego kraju. W 1970 Rodezja została proklamowana Republiką. W latach siedemdziesiątych przybrała na sile walka dwóch ugrupowań walczących o wyzwolenie czarnej ludności (ZANU i ZAPU), które prowadziły walkę zbrojną z rządem Iana Douglasa Smitha (Wojna w buszu albo Druga Chimurenga). Pod wpływem nacisków zagranicznych oraz intensyfikacji działań zbrojnych ZANU i ZAPU doszło do negocjacji pomiędzy rządem Smitha i czarną opozycją w wyniku których utworzono w 1979 przejściowy rząd Zimbabwe-Rodezji z czarnoskórym umiarkowanym politykiem arcybiskupem Abelem Muzorewą. W 1980 w wyniku demokratycznych wyborów zwycięstwo odniosła organizacja ZANU kierowana przez Roberta Mugabe. W dniu 18 IV 1980 nastąpiło proklamowanie nowego państwa noszącego nazwę Zimbabwe co ostatecznie położyło kres istnieniu Rodezji.
.svg) Flaga Rodezji z lat 1964-1968 |
 Flaga Rodezji z lat 1968-1979 |
 Flaga Zimbabwe-Rodezji z lat 1979-1980 |