Racja stanu.html



Racja stanu (z fr. raison d'État) - nadrzędny interes państwowy, wyższość interesu państwa nad innymi interesami i normami, wspólny dla większości obywateli i organizacji działających w państwie lub poza jego granicami ale na jego rzecz.

Terminu "racja stanu" użył po raz pierwszy Włoch Giovanni Botero (1544-1617) w swej książce Della Ragion di Stato z 1589 roku.

Francuski myśliciel polityczny Cardin Le Bret twierdził, że Król powinien rządzić sprawiedliwie, są jednak przypadki (jednym z nich była według Le Breta i Richelieu wojna trzydziestoletnia i udział Francji w tym konflikcie), kiedy władca powinien porzucić etykę i postępować tak jak nakazuje "racja stanu" (raison d'état).

W państwach demokratycznych racja stanu jest zazwyczaj kwestią "poza dyskusją". Wokół niej skupiają się organizacje i partie polityczne bez względu na orientacje ideowe. Najczęściej jest to kwestia obrony suwerenności kraju.

W państwach niedemokratycznych racja stanu bywa używana jako argument przeciwko opozycji.

Racją stanu kieruje się mąż stanu.