Papizm.html |
| | | ca | | | de | | | en | | | es | | | fr | | | it | | | nl | | | no | | | pl | | | pt | | | ru | | | ro | | | fi | | | sv | | | tr | | | vo | | |
| |  |
Papizm - określenie postawy zwolennika działań i postanowień (również pozareligijnych) papieża. Określenie "papista" bywa również (zwłaszcza przez protestantów) stosowane w odniesieniu do ogółu katolików.
Pojęcie powstało w XVI wieku, w czasach rozłamu w europejskim Kościele na luteranizm i katolicyzm. Protestanci określali papistami (w znaczeniu pejoratywnym) wszystkich katolików z powodu przedkładania przez nich nadrzędności politycznego interesu papieża nad interesem własnego kraju.
W okresie Rewolucji Francuskiej w XVIII wieku, papistami określano wszystkich zwolenników kardynałów i biskupów, którzy wraz z krwawym zlikwidowaniem monarchii, pozbawieni zostali wpływów na losy Francji. Papiści byli mordowani na równi z członkami francuskiej rodziny królewskiej.
Przeciwników papistów określano antypapistami.
Współcześnie, wobec utraty większości politycznych wpływów Watykanu i papiestwa w Europie, określenie papizm rzadko pojawia się w debatach politycznych. Używany jest on z reguły przez przeciwników Kościoła katolickiego, wywodzących się zwłaszcza bądź z kręgów lewicowych, bądź fundamentalistów protestanckich (np. w Irlandii Północnej). Za współczesną odmianę papizmu uważają oni np. członkostwo w Opus Dei, względnie inną aktywność w ramach Kościoła katolickiego, która interpretowana może być jako przedkładanie dobra Stolicy Apostolskiej nad rację stanu własnego kraju. Współcześnie środowiska lewicowe w Polsce często określają takie postawy polityczne klerykalizmem (względnie watykanizmem).
Postawa sprzeciwu wobec politycznych, poza religijnych wpływów Watykanu określana jest antyklerykalizmem (lub antywatykanizmem). Część zwolenników Kościoła katolickiego, zwłaszcza tych skupionych w środowiskach prawicowych określa antyklerykalizm jako walkę z Kościołem [katolickim].
We współczesnej Europie postawa określana jako papizm w znaczeniu klerykalizm najbardziej rozpowszechniona jest w Polsce, Włoszech, Słowacji, niemieckiej Bawarii, Hiszpanii i Portugalii.
Określenie papizm pochodziło od francuskiego słowa pape- papież i łacińskiego papa - ojciec, biskup.