Nicolae Ceauşescu.html



Nicolae Ceaușescu
Data urodzenia	26 stycznia 1918
Miejsce urodzenia	Scornicești , Rumunia
Data śmierci	25 grudnia 1989
Miejsce śmierci	Târgoviște, Rumunia

Nicolae Ceaușescu (ur. 26 stycznia 1918 w Scorniceşti - zm. 25 grudnia 1989 w Târgoviște), komunistyczny przywódca Rumunii w latach 1965-1989.

Członek Rumuńskiej Partii Komunistycznej od 1932. Wielokrotnie aresztowany (w 1943 dzielił celę z późniejszym przywódcą Gheorghe Gheorghiu-Dejem). Po zajęciu Rumunii przez wojska radzieckie w wyniku II wojny światowej sekretarz organizacji młodzieżowej, minister rolnictwa. Od 1954 członek Biura Politycznego partii.

edytuj Przewodniczący Socjalistycznej Republiki Rumuńskiej

Po śmierci Gheorghiu-Deja w 1965 objął stanowisko I sekretarza oraz przewodniczącego Rady Państwa (od 1974 także przyjmuje tytuł Prezydenta Socjalistycznej Republiki Rumunii), ustanawiając dyktaturę typu stalinowskiego z kultem własnej osoby (był określany jako "Wódz" - Conducător i "Geniusz Karpat" - Geniul din Carpaţi) i terrorem tajnej policji Securitate. Jednym z jego ważniejszych projektów była tzw. systematyzacja, w ramach której zburzono wiele wsi, przesiedlając ludzi do bloków. Także Bukareszt został całkowicie przebudowany; zbudowano nowe centrum z gigantycznym Casa Poporului ("Domem Ludu").

W celu uniezależnienia się od Związku Sowieckiego zawarł pakt wojskowy z ChRL. Przebudował model socjalizmu na chiński - tracąc gospodarczo, ale zyskując swobodę manewru. Wielokrotnie spektakularnie przeciwstawiał się posunięciom ZSRR, np. utrzymując stosunki z Izraelem, podczas państwowej wizyty w Finlandii składając demonstracyjnie kwiaty na grobie marszałka Karola Mannerheima, bohatera wojny fińsko-sowieckiej.

Gospodarka Rumunii czasów Ceaușescu była niewydajna i w dużym stopniu oparta na pożyczkach zagranicznych; konieczność ich spłaty wywołała poważny kryzys gospodarczy, a poziom życia drastycznie się obniżył. Pieriestrojka i ujawnienie przez zbiegłego szefa wywiadu Iona Pacepę realiów systemu władzy spowodowało izolację Rumunii na arenie międzynarodowej. W 1989 roku w wyniku przewrotu Nicolae Ceauşescu został pojmany, osądzony przez naprędce zorganizowany przez zrewoltowanych oficerów samozwańczy sąd wojskowy, po krótkiej pokazowej "rozprawie" (filmowano ją i wyemitowano później w telewizji) skazany na śmierć i natychmiast rozstrzelany wraz z żoną Eleną Ceaușescu. Niektóre środowiska historyków i dziennikarzy lansują hipotezę, że stali za tym agenci Kremla, chcący sprowadzić Rumunię na drogę starannie zaplanowanej dla całego obozu "pieriestrojki".

edytuj Życie prywatne

Nicolae Ceaușescu miał do dyspozycji trzydzieści dziewięć willi zbudowanych w każdym okręgu, 21 prezydenckich apartamentów w ambasadach (przeznaczonych tylko dla niego), flota prezydencka składała się z dziewięciu samolotów (w tym dwa Ił-62, Boeing 707), trzech helikopterów, trzech specjalnych pociągów ^[1]. Najwspanialszy był pałac, w którym Ceausescu mieszkał na co dzień. Funkcjonariusze Securitate pilnowali, by nawet ościennymi uliczkami nie mógł przespacerować się żaden człowiek.

edytuj Linki zewnętrzne

• Artykuł Agnieszki Skieterskiej (Gazeta Wyborcza) o wiosce dyktatora

edytuj Bibliografia

• Kolekcja Newsweeka "Dni, które wstrząsnęły światem." część 3: Upadek Imperium Ceausescu"

edytuj Przypisy

Przypisy

Poprzednik Chivu Stoica

Przewodniczący Socjalistycznej Republiki Rumuńskiej 1967-1989

Następca -

p • d • e

Prezydenci Rumunii

Rumuńska Republika Ludowa (1947-1965): Constantin Parhon • Petru Groza • Ion Gheorghe Maurer • Gheorghe Gheorghiu-Dej

Socjalistyczna Republika Rumunii (1965-1989): Nicolae Ceauşescu

Rumunia (od 1989): Ion Iliescu • Emil Constantinescu • Ion Iliescu • Traian Băsescu • Nicolae Văcăroiu (tymczasowo) • Traian Băsescu