Algirdas Brazauskas.html

Algirdas Brazauskas

Data i miejsce urodzenia	22 września 1932 Rakiszki
Prezydent Litwy
Okres urzędowania	od 25 lutego 1993 do 25 lutego 1998
Następca	Valdas Adamkus
Premier Litwy
Przynależność polityczna	LSDP
Okres urzędowania	od 4 lipca 2001 do 1 czerwca 2006
Poprzednik	Eugenijus Gentvilas
Następca	Zigmantas Balčytis

Algirdas Brazauskas

Algirdas Mykolas Brazauskas (ur. 22 września 1932 w Rakiszkach) – litewski polityk, w okresie ZSRR działacz komunistyczny, prezydent Litwy w latach 1993-1998, premier Litwy w latach 2001-2006.

edytuj Życiorys

Ukończył w 1956 studia inżynieryjne w kowieńskim Instytucie Politechnicznym. W 1974 uzyskał stopień doktora nauk ekonomicznych.

W czasach Litewskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej od 1965 zajmował wysokie stanowiska w administracji państwowej i organach Komunistycznej Partii Litwy. Przez dwa lata był ministrem przemysłu materiałów budowlanych, po czym został zastępcą przewodniczącego Krajowego Komitetu Planowania.

W 1977 powołano go na sekretarza Komitetu Centralnego kompartii. W 1988 został I sekretarzem KC KPL.

24 lutego 1990 został wybrany deputowanym Rady Najwyższej Litewskiej SRR. Znalazł się wśród sygnatariuszy Deklaracji Niepodległości Republiki Litewskiej z 11 marca tego roku.

Do 1992 był zastępcą przewodniczącego Rady Najwyższej, przekształconej w Sejm Republiki Litewskiej. Doprowadził do powołania na bazie Komunistycznej Partii Litwy nowej formacji pod nazwą Litewska Demokratyczna Partia Pracy. Współpracował z rządem Kazimiery Prunskienė, reprezentując postawę zachowawczą w opozycji do głównego nurtu Sąjūdisu, związanego z Vytautasem Landsbergisem.

W 1992 doprowadził postkomunistów do zwycięstwa w wyborach parlamentarnych. Jako nowy marszałek Sejmu stał się jednocześnie głową państwa. W 1993 wygrał pierwsze po odzyskaniu niepodległości wybory prezydenckie, pokonując w nich wspieranego przez opozycję ambasadora w USA, Stasysa Lozoraitisa. Oba te sukcesy tłumaczono m.in. kryzysem ekonomicznym i rozczarowaniem rządami niepodległościowego Sąjūdisu, a wygraną w 1993 także rozpoznawalnością Algirdasa Brazauskasa^[1]. Urząd prezydenta sprawował do 1998, nie ubiegając się o reelekcję.

W 2000 sygnował swoim nazwiskiem koalicję socjaldemokratyczną, skupiającą Litewską Demokratyczną Partię Pracy, Litewską Partię Socjaldemokratyczną i dwa mniejsze ugrupowania, samemu nie kandydując jednocześnie do parlamentu. Utworzony lewicowy blok ten wygrał wybory parlamentarne w tym samym roku, pozostając jednak w opozycji do nowo powołanego rządu Rolandasa Paksasa.

W styczniu 2001 Algirdas Brazauskas stanął na czele Litewskiej Partii Socjaldemokratycznej, do której formalnie przyłączyła się LDDP. W lipcu tego roku został premierem Litwy, gdy po rozpadzie koalicji partii liberalnych, jego ugrupowanie porozumiało się z Nowym Związkiem.

Po wyborach parlamentarnych w 2004 pozostał na tym stanowisku, inicjując nową koalicję rządową z udziałem m.in. z Partią Pracy. Urząd premiera sprawował do czerwca 2006. Podał się do dymisji po ujawnieniu szeregu afer w zapleczu politycznym jego rządu, które doprowadziły m.in. do wyjścia z koalicji Partii Pracy. W 2007 zrezygnował także z kierowania socjaldemokratami.

Odznaczony m.in. polskim Orderem Orła Białego (1996).