1713.html

edytuj Wydarzenia w Polsce

• Na Uniwersytecie Jagiellońskim wprowadzono kursy języków nowożytnych (francuskiego i niemieckiego).
• Saska armia wkroczyła do Polski, pod pretekstem zagrożenia ze strony Turcji.
• Królestwo Prus przyłączyło Szczecin. Zgodę Szwedów uzyskuje w 1719 roku.

edytuj Wydarzenia na świecie

• 9 stycznia - miasto Altona spalone w efekcie wojny północnej.
• 18 marca - Jerzy Janosik stracony.
• maj - Rosjanie oblegają Helsinki
• 10 maja - Hiszpanie adaptują lex salica z Francji (kobiety nie mogą dziedziczyć tronu).
• 19 maja - niepokoje zwiazane z niedostatkiem żywności i nieurodzajem w Bostonie. Dwustu ludzi atakuje statki i ludzi bogatego handlowca Andrew Belchera, który eksportował zboże z Karaibów.
• 11 kwietnia - pokój w Utrechcie
• kwiecień - pokój w Adrianopolu między Rosją a Turcją.
• 20 sierpnia - Claude de Villars zdobywa dla Francji miasto Landau w Palatynacie.
• 6 października - Szwedzi pokonani przez Rosjan w bitwie pod Pälkäne.
• listopad - Ulryka Eleonora Wittelsbach członkiem Rady Królewskiej w Szwecji.

• 1713-1715 protestancki teolog Antoine Court (1696-1760) zwany obrońcą protestantyzmu wygłszał kazania na południu Francji.
• Koniec wydawania czasopisma A Review of the Affairs of France (1704-1713)
• parlament Paryża odmawia zaprzysiężenia bulli papieskiej Unigenitus.
• Jean Orry modernizuje hiszpańską administrację i armię wg. wzorów francuskich.
• założenie Real Academia Española.
• Fryderyk Wilhelm I Hohenzollern (władca od lutego) założył nieformalny gabinet: Tabakskollegium.
• Poczdam liczył 1.500 mieszkańców (220 domów) stawało się miastem garnizonowym.
• Prusy zawierają porozumienie z Rosją i jej zgodę na przygotowanie przejęcia Szczecina.
• austriacki architekt Johann Bernhard Fischer von Erlach kończy budowę Karlskirche w Wiedniu. Budowlę ufundował Karol VI Habsburg w podzięce za oddalenie zarazy (dżuma). Była to ostatnia wielka epidemia w Wiedniu. W jej wyniku zmarło 3.000 Wiedeńczyków (podczas gdy w 1697 - ponad 6.000).
• Zostaje wydana Sankcja pragmatyczna wg. któreg Maria Teresa Habsburg może dziedziczyć tron mimo bycia kobietą. od początku było wiadomo, że państwa wrogie austrii nie zamierzają przejmować się dokumentem.
• generał Magnus Stenbock oblężony przez Rosjan i duńczyków w Tönningen.
• Francuzi ufortyfikowali Louisbourg.
• Colonia del Sacramento powraca do Portugalii (od 1705 - hiszpańskie).
• państwo Champassak oddzieliło się od Królestwa Wietnamu.

edytuj Urodzili się

• 7 maja - Charles Batteux, francuski filozof i pedagog (zm. 1780)
• 5 października - Denis Diderot, francuski pisarz, filozof i encyklopedysta (zm. 1784)

edytuj Zmarli

• 8 stycznia - Arcangelo Corelli - włoski kompozytor baroku (ur. 1653)
• 11 stycznia - Pierre Jurieu francuski teolog protestancki.
• 25 lutego - Fryderyk I Hohenzollern, król Prus (ur. 1657)

edytuj Święta ruchome

• Tłusty czwartek: 23 lutego
• Ostatki: 28 lutego
• Popielec: 1 marca
• Niedziela Palmowa: 9 kwietnia
• Wielki Czwartek: 13 kwietnia
• Wielki Piątek: 14 kwietnia
• Wielka Sobota: 15 kwietnia
• Wielkanoc: 16 kwietnia
• Poniedziałek Wielkanocny: 17 kwietnia
• Wniebowstąpienie: 25 maja
• Zesłanie Ducha Świętego: 4 czerwca
• Boże Ciało: 15 czerwca