Oostenrijkse Successieoorlog.html

Oostenrijkse Successieoorlog

Datum	1740-1748
Locatie	Europa, Noord-Amerika, India
Resultaat	Vrede van Aken (1748)
Casus belli	De Pragmatieke Sanctie (1713) werd niet erkend nadat Maria Theresia van Oostenrijk de troon besteeg

Strijdende partijen

Pruisen

Spanje

Frankrijk

Beieren

Koninkrijk Napels

Habsburgse Monarchie

Groot-Brittannië

Verenigde Nederlanden

Saksen

Sardinië

Russische Rijk

bewerk Aanleiding

De Oostenrijkse Successieoorlog werd tussen 1740 en 1748 uitgevochten om de Oostenrijkse troon.

Toen Maria Theresia van Oostenrijk haar vader Karel VI opvolgde in 1740 in overeenstemming met de Pragmatieke Sanctie, werd zij als vrouw als zwak ervaren, en andere vorsten, de latere keizer Karel VII, Filips V van Spanje en August III van Polen meenden recht te hebben op de troon.

bewerk Silezië

In deze onrustige dynastieke besluiteloosheid braken de vijandelijkheden uit met de invasie van Silezië door koning Frederik de Grote in 1740. Oostenrijk werd verslagen en tekende in 1742 de vrede, waarbij Silezië werd toegewezen aan Pruisen.

In 1745 probeerde Oostenrijk Silezië terug te veroveren, maar ook dit keer werd het verslagen en behield Pruisen zijn verovering.

Na 1741 waren bijna alle Europese mogendheden betrokken in het conflict, maar het langst werd gevochten over Silezië door Pruisen en Oostenrijk. De bondgenoten van Frankrijk en Pruisen waren respectievelijk Spanje en Beieren.

bewerk Lage landen

De oorlog werd voor een deel uitgevochten in de Lage Landen, waarvan het zuidelijke deel in Oostenrijkse handen was. In 1747 werden Bergen op Zoom en Maastricht belegerd en ingenomen. Oostenrijk werd gesteund door het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Provincies, de traditionele vijanden van Frankrijk. Sardinië en Saksen waren de belangrijkste tijdelijke bondgenoten van Oostenrijk.

Intussen begon Frankrijk een veroveringsoorlog in de Oostenrijkse Nederlanden, waarbij de Fransen succesvol streden tegen de aanwezige Nederlandse, Britse en Oostenrijkse troepen.

bewerk Koloniën

Groot-Brittannië greep de oorlog ook aan om tegen Frankrijk een koloniale oorlog te beginnen in India en Noord-Amerika. Frankrijk op zijn beurt probeerde Groot-Brittannië buitenspel te zetten door de Schotse opstand van de Jacobieten in 1745, onder leiding van de troonpretendent Charles Edward Stuart, te steunen.

In het oosten begon Rusland aan zijn verdere opmars richting Europa, ten koste van het zwakke Polen.

bewerk Vrede van Aken

In 1748 eindigde deze oorlog met de Vrede van Aken. Maria Theresia kon op de troon blijven zitten, maar moest de verovering van Silezië door Pruisen aanvaarden. Pruisen was nu een geduchte Europese mogendheid geworden. Ook Ruslands invloed in Europa nam toe. Groot-Brittannië kon zijn veroveringen in Noord-Amerika niet behouden. Het was de laatste keer dat de Nederlandse Republiek een zelfstandige rol speelde in de strijd om de macht in Europa. Het regentenregime in de Republiek kwam in een slechte positie door militaire tegenslagen en zelfs een tijdelijke invasie van Franse troepen. Het regentenregime dat de oorlog begonnen was, werd uiteindelijk afgezet. De afzetting was ten gunste van prins Willem IV.